คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5971/2544 ฉบับเต็ม

#41256

ข้อความเต็ม

ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5971/2544 นาย จาง สุ่มพ่วง ที่ 1 โจทก์ นาง เจิย สุ่มพ่วง ที่ 2 โจทก์ นาย เจือ สุ่มพ่วง ที่ 3 โจทก์ นาง เหนียม สุ่มพ่วง ที่ 4 โจทก์ นางสาว บุญปลูก สุ่มพ่วง จำเลย ป.วิ.พ. มาตรา 248 โจทก์ทั้งสี่ฟ้องขอให้บังคับจำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกแบ่งที่ดินทรัพย์มรดกแก่โจทก์ทั้งสี่ซึ่งเป็นทายาทคนละ 1 ส่วน รวม 4 ส่วน ใน 9 ส่วนคิดเป็นเงินรวม 279,632 บาท จำเลยให้การว่าที่ดินดังกล่าวมิใช่ทรัพย์มรดก แม้โจทก์ทั้งสี่ฟ้องรวมกันมา การอุทธรณ์ฎีกาก็ต้องถือทุนทรัพย์ของโจทก์แต่ละคนแยกกันเพราะเป็นเรื่องโจทก์แต่ละคนใช้สิทธิเฉพาะของตน เมื่อที่ดินแต่ละส่วนที่โจทก์แต่ละคนฟ้องขอแบ่งมีราคาไม่เกิน 200,000 บาท จึงต้องห้ามคู่ความฎีกาในข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 248 วรรคหนึ่ง ที่จำเลยฎีกาว่า พยานหลักฐานของโจทก์ทั้งสี่ฟังไม่ได้ว่าที่ดินพิพาทเป็นมรดกเป็นฎีกาโต้เถียงข้อเท็จจริง จึงต้องห้ามตามบทบัญญัติดังกล่าว ___________________________ โจทก์ทั้งสี่ฟ้องว่า จำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกของนางสำรวม สุ่มพวง โดยคำสั่งศาลไม่แบ่งปันที่ดินมรดกตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) เลขที่ 1982 ตำบลหันคา อำเภอหันคา จังหวัดชัยนาท แก่โจทก์ทั้งสี่ซึ่งเป็นทายาทและทายาทอื่น ๆ รวม 9 คน ขอให้บังคับจำเลยแบ่งปันมรดกแก่โจทก์ทั้งสี่คนละ 1 ใน 9 ส่วนหากตกลงกันไม่ได้ให้นำที่ดินออกประมูลขายนำเงินมาแบ่งแก่โจทก์ทั้งสี่ตามส่วน จำเลยให้การว่า เจ้ามรดกยกที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยตั้งแต่จำเลยอายุ 20 ปีเศษ โดยส่งมอบการครอบครองแก่จำเลยในเวลานั้น แต่เจ้ามรดกล้มป่วยด้วยโรคเบาหวาน จำเลยจึงยังไม่ได้จดทะเบียนรับโอนการครอบครอง หลังจากเจ้ามรดกตาย จำเลยต้องการไถ่ถอนจำนองและจดทะเบียนรับโอนที่ดินพิพาทเป็นของจำเลย เจ้าพนักงานที่ดินแนะนำให้จำเลยร้องขอจัดการมรดกเสียก่อน จึงจะดำเนินการได้ตามความประสงค์ การที่จำเลยในฐานะผู้จัดการมรดกไม่แบ่งปันที่ดินพิพาทแก่โจทก์ทั้งสี่และทายาทอื่นจึงชอบแล้ว ขอให้ยกฟ้อง ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาให้จำเลยแบ่งปันที่ดินมรดกตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) เลขที่ 1982 ตำบลหันคา อำเภอหันคา จังหวัดชัยนาท แก่โจทก์ทั้งสี่คนละ 1 ใน 9 ส่วน หากจำเลยไม่ดำเนินการให้ถือเอาคำพิพากษาของศาลแทนการแสดงเจตนาของจำเลย คำขอให้นำที่ดินมรดกออกประมูลขายหรือขายทอดตลาดนำเงินมาแบ่งแก่โจทก์ทั้งสี่ตามส่วนนั้นเป็นเรื่องของเจ้าของกรรมสิทธิ์รวม จึงไม่จำต้องวินิจฉัยค่าฤชาธรรมเนียมให้เป็นพับ จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายืน ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์ให้เป็นพับ จำเลยฎีกา ศาลฎีกาตรวจสำนวนประชุมปรึกษาแล้ว คดีนี้โจทก์ทั้งสี่ฟ้องขอให้บังคับจำเลยแบ่งที่ดินทรัพย์มรดกแก่โจทก์ทั้งสี่คนละ 1 ส่วน รวม 4 ส่วน ใน 9 ส่วน คิดเป็นเงิน 279,632 บาท ดังนี้ ศาลฎีกาโดยมติของที่ประชุมใหญ่เห็นว่า แม้โจทก์ทั้งสี่ฟ้องรวมกันมา การอุทธรณ์ฎีกาก็ต้องถือทุนทรัพย์ของโจทก์แต่ละคนแยกกัน เพราะเป็นเรื่องโจทก์แต่ละคนใช้สิทธิเฉพาะของตน เมื่อที่ดิน 4 ส่วน ที่โจทก์ทั้งสี่ตีราคาเป็นทุนทรัพย์รวมกันมานั้นมีราคา 279,632 บาท ที่ดินแต่ละส่วนที่โจทก์แต่ละคนฟ้องขอแบ่งจึงมีราคาไม่เกิน 200,000 บาท ดังนั้น ราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาสำหรับโจทก์แต่ละคนจึงไม่เกิน 200,000 บาท ต้องห้ามคู่ความฎีกาในข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 248 วรรคหนึ่ง ที่จำเลยฎีกาว่า พยานหลักฐานของโจทก์ทั้งสี่ฟังไม่ได้ว่าที่ดินพิพาทเป็นมรดกเป็นฎีกาโต้เถียงในข้อเท็จจริง จึงต้องห้ามตามบทกฎหมายดังกล่าว แม้ศาลชั้นต้นสั่งรับฎีกาขึ้นมา ศาลฎีกาก็ไม่รับวินิจฉัย พิพากษายกฎีกาจำเลย คืนค่าขึ้นศาลชั้นฎีกาทั้งหมดแก่จำเลยค่าฤชาธรรมเนียมอื่นชั้นฎีกาให้เป็นพับ (โนรี จันทร์ทร-พินิจ เพชรรุ่ง-ทวีวัฒน์ แดงทองดี) แหล่งที่มา เนติบัณฑิตยสภา แผนก หมายเลขคดีดำศาลฎีกา หมายเลขคดีดำศาลชั้นต้น หมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้น หมายเหตุ ข้อจำกัดสิทธิในการอุทธรณ์ฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 224 และมาตรา 248ถือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทในชั้นอุทธรณ์หรือชั้นฎีกาเป็นสำคัญจึงมีปัญหาว่า อย่างไรจึงถือว่าเป็นคดีมีทุนทรัพย์ และคิดทุนทรัพย์อย่างไร ทรัพย์มรดกแม้จะตกเป็นของทายาททันทีที่เจ้ามรดกตายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1599 แต่การที่ทายาทฟ้องทายาทด้วยกันขอแบ่งมรดกไม่ว่าเป็นเงินหรือทรัพย์สินอื่น เป็นการเรียกเอาทรัพย์ส่วนที่ขอแบ่งมาเป็นของตนจึงเป็นคำขอปลดเปลื้องทุกข์อันอาจคำนวณเป็นราคาเงินได้ ถือว่าเป็นคดีมีทุนทรัพย์ ถ้าทายาทหลายคนร่วมกันเป็นโจทก์ฟ้องจำเลยซึ่งเป็นทายาทหรือมิใช่ทายาทขอแบ่งมรดกให้แก่โจทก์แต่ละคนตามส่วนที่แต่ละคนมีสิทธิได้รับตามมาตรา 59 หากจำเลยให้การต่อสู้ว่าทรัพย์ที่โจทก์ขอแบ่งมิใช่ทรัพย์มรดก จะต้องคิดทุนทรัพย์รวมกัน แม้จะเป็นการฟ้องขอแบ่งตามส่วนที่โจทก์แต่ละคนมีสิทธิได้รับก็ตาม (คำพิพากษาฎีกาที่ 6560/2538ประชุมใหญ่,1459/2539) เพราะเท่ากับเป็นการต่อสู้กรรมสิทธิ์ในทรัพย์นั้นกับเจ้ามรดกหรือกองมรดกทั้งจำนวนไม่มีปัญหาเรื่องส่วนแบ่งของโจทก์แต่ละคน แต่ถ้าจำเลยซึ่งเป็นทายาทหรือผู้จัดการมรดกไม่ได้ให้การต่อสู้ว่ามิใช่ทรัพย์มรดก เช่น ต่อสู้ว่าโจทก์มิใช่ทายาท หรือ ส่วนแบ่งไม่เป็นไปตามที่โจทก์แต่ละคนเรียกร้อง จะต้องคิดทุนทรัพย์แยกตามส่วนที่โจทก์แต่ละคนขอแบ่ง เพราะถือว่าโจทก์แต่ละคนใช้สิทธิของตนเป็นการเฉพาะตัวสามารถแยกจากกันได้ แม้จำเลยจะเป็นผู้ฎีกาก็ตาม(คำพิพากษาฎีกาที่ 2528/2544) คดีนี้โจทก์ทั้งสี่ฟ้องจำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกขอแบ่งที่ดินมรดกซึ่งมีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) ให้โจทก์ทั้งสี่ตามส่วนของโจทก์แต่ละคน จำเลยให้การต่อสู้ว่าที่ดินพิพาทมิใช่ทรัพย์มรดกและจำเลยเป็นฝ่ายฎีกาแต่ศาลฎีกาโดยมติของที่ประชุมใหญ่วินิจฉัยว่าต้องถือทุนทรัพย์ของโจทก์แต่ละคนแยกจากกันเท่ากับศาลฎีกากลับหลักตามคำพิพากษาฎีกาที่ 6560/2538(ประชุมใหญ่) แล้ว ไพโรจน์ วายุภาพ

ข้อมูลเพิ่มเติม ดูทั้งหมด

docid

41256

courts

[]

created_at

{
    "$date": {
        "$numberLong": "1778082063361"
    }
}

date

2544

deka_no

5971/2544

deka_running_no

5971

deka_year

2544

department

แผนก

judges

[
    "โนรี จันทร์ทร",
    "พินิจ เพชรรุ่ง",
    "ทวีวัฒน์ แดงทองดี"
]

laws

[
    {
        "law_name": "ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง",
        "law_abbr": "ป.วิ.พ.",
        "sections": [
            "ม. 248"
        ]
    }
]

litigants

[
    {
        "role": "โจทก์",
        "name": "นาย จาง สุ่มพ่วง ที่ 1"
    },
    {
        "role": "โจทก์",
        "name": "นาง เจิย สุ่มพ่วง ที่ 2"
    },
    {
        "role": "โจทก์",
        "name": "นาย เจือ สุ่มพ่วง ที่ 3"
    },
    {
        "role": "โจทก์",
        "name": "นาง เหนียม สุ่มพ่วง ที่ 4"
    },
    {
        "role": "จำเลย",
        "name": "นางสาว บุญปลูก สุ่มพ่วง"
    }
]

long_text

โจทก์ทั้งสี่ฟ้องว่า จำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกของนางสำรวม สุ่มพวง โดยคำสั่งศาลไม่แบ่งปันที่ดินมรดกตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) เลขที่ 1982 ตำบลหันคา อำเภอหันคา จังหวัดชัยนาท แก่โจทก์ทั้งสี่ซึ่งเป็นทายาทและทายาทอื่น ๆ รวม 9 คน ขอให้บังคับจำเลยแบ่งปันมรดกแก่โจทก์ทั้งสี่คนละ 1 ใน 9 ส่วนหากตกลงกันไม่ได้ให้นำที่ดินออกประมูลขายนำเงินมาแบ่งแก่โจทก์ทั้งสี่ตามส่วน

จำเลยให้การว่า เจ้ามรดกยกที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยตั้งแต่จำเลยอายุ 20 ปีเศษ โดยส่งมอบการครอบครองแก่จำเลยในเวลานั้น แต่เจ้ามรดกล้มป่วยด้วยโรคเบาหวาน จำเลยจึงยังไม่ได้จดทะเบียนรับโอนการครอบครอง หลังจากเจ้ามรดกตาย จำเลยต้องการไถ่ถอนจำนองและจดทะเบียนรับโอนที่ดินพิพาทเป็นของจำเลย เจ้าพนักงานที่ดินแนะนำให้จำเลยร้องขอจัดการมรดกเสียก่อน จึงจะดำเนินการได้ตามความประสงค์ การที่จำเลยในฐานะผู้จัดการมรดกไม่แบ่งปันที่ดินพิพาทแก่โจทก์ทั้งสี่และทายาทอื่นจึงชอบแล้ว ขอให้ยกฟ้อง

ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาให้จำเลยแบ่งปันที่ดินมรดกตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) เลขที่ 1982 ตำบลหันคา อำเภอหันคา จังหวัดชัยนาท แก่โจทก์ทั้งสี่คนละ 1 ใน 9 ส่วน หากจำเลยไม่ดำเนินการให้ถือเอาคำพิพากษาของศาลแทนการแสดงเจตนาของจำเลย คำขอให้นำที่ดินมรดกออกประมูลขายหรือขายทอดตลาดนำเงินมาแบ่งแก่โจทก์ทั้งสี่ตามส่วนนั้นเป็นเรื่องของเจ้าของกรรมสิทธิ์รวม จึงไม่จำต้องวินิจฉัยค่าฤชาธรรมเนียมให้เป็นพับ

จำเลยอุทธรณ์

ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายืน ค่าฤชาธรรมเนียมชั้นอุทธรณ์ให้เป็นพับ

จำเลยฎีกา

ศาลฎีกาตรวจสำนวนประชุมปรึกษาแล้ว คดีนี้โจทก์ทั้งสี่ฟ้องขอให้บังคับจำเลยแบ่งที่ดินทรัพย์มรดกแก่โจทก์ทั้งสี่คนละ 1 ส่วน รวม 4 ส่วน ใน 9 ส่วน คิดเป็นเงิน 279,632 บาท ดังนี้ ศาลฎีกาโดยมติของที่ประชุมใหญ่เห็นว่า แม้โจทก์ทั้งสี่ฟ้องรวมกันมา การอุทธรณ์ฎีกาก็ต้องถือทุนทรัพย์ของโจทก์แต่ละคนแยกกัน เพราะเป็นเรื่องโจทก์แต่ละคนใช้สิทธิเฉพาะของตน เมื่อที่ดิน 4 ส่วน ที่โจทก์ทั้งสี่ตีราคาเป็นทุนทรัพย์รวมกันมานั้นมีราคา 279,632 บาท ที่ดินแต่ละส่วนที่โจทก์แต่ละคนฟ้องขอแบ่งจึงมีราคาไม่เกิน 200,000 บาท ดังนั้น ราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาสำหรับโจทก์แต่ละคนจึงไม่เกิน 200,000 บาท ต้องห้ามคู่ความฎีกาในข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 248 วรรคหนึ่ง ที่จำเลยฎีกาว่า พยานหลักฐานของโจทก์ทั้งสี่ฟังไม่ได้ว่าที่ดินพิพาทเป็นมรดกเป็นฎีกาโต้เถียงในข้อเท็จจริง จึงต้องห้ามตามบทกฎหมายดังกล่าว แม้ศาลชั้นต้นสั่งรับฎีกาขึ้นมา ศาลฎีกาก็ไม่รับวินิจฉัย

พิพากษายกฎีกาจำเลย คืนค่าขึ้นศาลชั้นฎีกาทั้งหมดแก่จำเลยค่าฤชาธรรมเนียมอื่นชั้นฎีกาให้เป็นพับ

opensearch_id

primary_black_case_no

primary_red_case_no

remark

ข้อจำกัดสิทธิในการอุทธรณ์ฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 224 และมาตรา 248ถือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทในชั้นอุทธรณ์หรือชั้นฎีกาเป็นสำคัญจึงมีปัญหาว่า อย่างไรจึงถือว่าเป็นคดีมีทุนทรัพย์ และคิดทุนทรัพย์อย่างไร ทรัพย์มรดกแม้จะตกเป็นของทายาททันทีที่เจ้ามรดกตายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1599 แต่การที่ทายาทฟ้องทายาทด้วยกันขอแบ่งมรดกไม่ว่าเป็นเงินหรือทรัพย์สินอื่น เป็นการเรียกเอาทรัพย์ส่วนที่ขอแบ่งมาเป็นของตนจึงเป็นคำขอปลดเปลื้องทุกข์อันอาจคำนวณเป็นราคาเงินได้ ถือว่าเป็นคดีมีทุนทรัพย์ ถ้าทายาทหลายคนร่วมกันเป็นโจทก์ฟ้องจำเลยซึ่งเป็นทายาทหรือมิใช่ทายาทขอแบ่งมรดกให้แก่โจทก์แต่ละคนตามส่วนที่แต่ละคนมีสิทธิได้รับตามมาตรา 59 หากจำเลยให้การต่อสู้ว่าทรัพย์ที่โจทก์ขอแบ่งมิใช่ทรัพย์มรดก จะต้องคิดทุนทรัพย์รวมกัน แม้จะเป็นการฟ้องขอแบ่งตามส่วนที่โจทก์แต่ละคนมีสิทธิได้รับก็ตาม (คำพิพากษาฎีกาที่ 6560/2538ประชุมใหญ่,1459/2539) เพราะเท่ากับเป็นการต่อสู้กรรมสิทธิ์ในทรัพย์นั้นกับเจ้ามรดกหรือกองมรดกทั้งจำนวนไม่มีปัญหาเรื่องส่วนแบ่งของโจทก์แต่ละคน แต่ถ้าจำเลยซึ่งเป็นทายาทหรือผู้จัดการมรดกไม่ได้ให้การต่อสู้ว่ามิใช่ทรัพย์มรดก เช่น ต่อสู้ว่าโจทก์มิใช่ทายาท หรือ ส่วนแบ่งไม่เป็นไปตามที่โจทก์แต่ละคนเรียกร้อง จะต้องคิดทุนทรัพย์แยกตามส่วนที่โจทก์แต่ละคนขอแบ่ง เพราะถือว่าโจทก์แต่ละคนใช้สิทธิของตนเป็นการเฉพาะตัวสามารถแยกจากกันได้ แม้จำเลยจะเป็นผู้ฎีกาก็ตาม(คำพิพากษาฎีกาที่ 2528/2544) คดีนี้โจทก์ทั้งสี่ฟ้องจำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกขอแบ่งที่ดินมรดกซึ่งมีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) ให้โจทก์ทั้งสี่ตามส่วนของโจทก์แต่ละคน จำเลยให้การต่อสู้ว่าที่ดินพิพาทมิใช่ทรัพย์มรดกและจำเลยเป็นฝ่ายฎีกาแต่ศาลฎีกาโดยมติของที่ประชุมใหญ่วินิจฉัยว่าต้องถือทุนทรัพย์ของโจทก์แต่ละคนแยกจากกันเท่ากับศาลฎีกากลับหลักตามคำพิพากษาฎีกาที่ 6560/2538(ประชุมใหญ่) แล้ว ไพโรจน์ วายุภาพ

source

เนติบัณฑิตยสภา

source_raw_file

D:\Apache24\htdocs\deka\deka\raw\initial\001103.html

source_run

initial

supreme_black_case_no

หมายเลขคดีดำศาลฎีกา

type

คำพิพากษาศาลฎีกา

year

2544