ข้อความเต็ม
ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย
คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6426/2544
พนักงานอัยการประจำศาลแขวงสมุทรปราการ
โจทก์
โจทก์ร่วม
โจทก์
บริษัท ไทยสมบูรณ์การทอ จำกัด
โจทก์
นาย ศักดิ์ชัย อัคผล
จำเลย
ป.วิ.อ. มาตรา 158
พ.ร.บ.ว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ.2534 มาตรา 4
โจทก์บรรยายฟ้องว่า เมื่อวันที่ 25 ธันวาคม 2541 จำเลยออกเช็คลงวันที่ 15 พฤษภาคม 2541 มอบให้โจทก์ร่วม แต่วันที่มอบเช็คให้แก่กันมิใช่วันกระทำความผิด จึงมิใช่ข้อสำคัญที่ต้องบรรยายมาในฟ้อง การที่โจทก์บรรยายฟ้องที่เป็นไปไม่ได้เช่นนั้นเนื่องจากโจทก์พิมพ์ฟ้องเกี่ยวกับวันที่จำเลยมอบเช็คให้โจทก์ร่วมผิดพลาด ซึ่งทางพิจารณาได้ความว่า จำเลยมอบเช็คให้โจทก์ร่วมเมื่อเดือนมีนาคม 2541 การที่โจทก์บรรยายฟ้องผิดพลาดในข้อที่มิใช่สาระสำคัญ ทั้งจำเลยมิได้หลงต่อสู้ จึงหาทำให้การกระทำของจำเลยไม่เป็นความผิด
___________________________
โจทก์ฟ้องว่า เมื่อวันที่ 25 ธันวาคม 2541 เวลากลางวัน จำเลยออกเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) สาขาบางครุ ลงวันที่ 15 พฤษภาคม2541สั่งจ่ายเงินจำนวน 700,000 บาท มอบให้บริษัทไทยสมบูรณ์การทอ จำกัด ผู้เสียหาย ชำระหนี้ค่าสินค้าผ้ายืด ต่อมาวันที่ 15 พฤษภาคม 2541 เวลากลางวัน ผู้เสียหายนำเช็คไปเรียกเก็บเงิน ธนาคารตามเช็คปฏิเสธการจ่ายเงิน ทั้งนี้จำเลยออกเช็คฉบับดังกล่าวโดยเจตนาที่จะไม่ให้มีการใช้เงินตามเช็ค เหตุเกิดที่ตำบลบางจาก อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็คพ.ศ. 2534 มาตรา 4
จำเลยให้การปฏิเสธ
ระหว่างพิจารณา บริษัทไทยสมบูรณ์การทอ จำกัด ผู้เสียหายยื่นคำร้องขอเข้าร่วมเป็นโจทก์ ศาลชั้นต้นอนุญาต
ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2534 มาตรา 4 ลงโทษจำคุก 6 เดือน
จำเลยอุทธรณ์
ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง
โจทก์ร่วมฎีกา
ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ปัญหาที่ต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ร่วมมีว่าตามฟ้องโจทก์เกี่ยวกับวันมอบเช็คพิพาทและวันธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินตามเช็คพิพาท แสดงว่าการกระทำของจำเลยไม่เป็นความผิดหรือไม่ ศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยปัญหาข้อนี้ว่า การที่โจทก์บรรยายฟ้องว่า วันที่ 25 ธันวาคม 2541 เวลากลางวันจำเลยออกเช็คพิพาทลงวันที่ 15 พฤษภาคม 2541 และ ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินเมื่อวันที่ 15 พฤษภาคม2541 เวลากลางวัน เป็นการบรรยายฟ้องว่า วันที่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินซึ่งเป็นวันกระทำความผิดเกิดเป็นวันที่ย้อนหลังจากวันที่จำเลยมอบเช็คพิพาทให้โจทก์ร่วม จึงเป็นไปไม่ได้ที่วันที่กระทำความผิดจะเกิดก่อนวันที่จำเลยมอบเช็คพิพาทให้โจทก์ร่วม การกระทำของจำเลยตามที่โจทก์บรรยายมาในฟ้องจึงไม่เป็นความผิดนั้น ศาลฎีกาโดยมติที่ประชุมใหญ่ เห็นว่าวันที่มอบเช็คให้แก่กันมิใช่วันกระทำความผิด จึงมิใช่ข้อสำคัญที่ต้องบรรยายมาในฟ้อง การที่โจทก์บรรยายฟ้องที่เป็นไปไม่ได้เช่นนั้น เห็นได้ชัดว่า โจทก์พิมพ์ฟ้องเกี่ยวกับวันที่จำเลยมอบเช็คพิพาทให้โจทก์ร่วมผิดพลาดซึ่งทางพิจารณาโจทก์และโจทก์ร่วมนำสืบได้ความว่า จำเลยมอบเช็คพิพาทให้โจทก์ร่วมเมื่อเดือนมีนาคม 2541 การที่โจทก์บรรยายฟ้องผิดพลาดในข้อที่มิใช่สาระสำคัญ ทั้งจำเลยมิได้หลงต่อสู้ เพราะจำเลยนำสืบปฏิเสธว่า จำเลยมิได้สั่งซื้อผ้าจากโจทก์ร่วม จำเลยออกเช็คพิพาทให้นางวัชราภรณ์อัคผล ภริยาจำเลยนำไปแลกเงินสด จึงหาทำให้การกระทำของจำเลยไม่เป็นความผิดดังที่ศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยไม่ โจทก์บรรยายฟ้องถึงวันออกเช็คพิพาทอันเป็นวันกระทำความผิดและวันธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินอันเป็นวันความผิดเกิด เป็นการบรรยายการกระทำของจำเลยที่เป็นความผิดแล้ว ฎีกาของโจทก์ร่วมฟังขึ้น เนื่องจากศาลอุทธรณ์ภาค 2 ยังมิได้วินิจฉัยอุทธรณ์ของจำเลยในปัญหาข้ออื่นสมควรย้อนสำนวนไปให้ศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยตามลำดับชั้นศาล"
พิพากษายกคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 2 ให้ศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยอุทธรณ์ของจำเลยในปัญหาที่ยังมิได้วินิจฉัยแล้วมีคำพิพากษาใหม่ตามรูปคดี
(ทองหล่อ โฉมงาม-วิรัช ลิ้มวิชัย-สุรพล เจียมจูไร)
แหล่งที่มา
เนติบัณฑิตยสภา
แผนก
หมายเลขคดีดำศาลฎีกา
หมายเลขคดีดำศาลชั้นต้น
หมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้น
หมายเหตุ
ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 158(5) กำหนดให้โจทก์ต้องกล่าวถึงเวลาที่เกิดการกระทำความผิดมาในฟ้อง แต่โจทก์ยังอาจกล่าวถึงวันเวลาอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการกระทำความผิดมาด้วยก็ได้ สำหรับความผิดตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2534 นั้น ความผิดดังกล่าวเกิดขึ้นเมื่อธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน วันเวลาที่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินจึงต้องกล่าวมาในฟ้องตามมาตรา 158(5)(คำพิพากษาฎีกาที่ 3709/2527) ส่วนวันที่จำเลยออกเช็คมอบให้ผู้เสียหาย มิใช่วันซึ่งเกิดการกระทำความผิด แต่เป็นวันเวลาอื่นที่เกี่ยวข้องกับการกระทำความผิดซึ่งโจทก์กล่าวเพิ่มเติมมานอกเหนือจากที่มาตรา 158(5) บังคับไว้ การบรรยายฟ้องที่กล่าวถึงวันเวลาที่เกิดการกระทำความผิดโดยผิดพลาด ศาลก็ยังพิพากษาลงโทษจำเลยตามวันเวลาที่ถูกต้องที่ได้ความจากทางพิจารณาได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญามาตรา 192 วรรคสาม เพราะถือว่าเป็นข้อที่เป็นรายละเอียด เว้นแต่จำเลยหลงต่อสู้จึงจะพิพากษายกฟ้อง การผิดพลาดดังกล่าวแม้จะถึงขนาดที่ไม่อาจที่เป็นไปไม่ได้ เช่น ฟ้องระบุวันเวลาเกิดเหตุหลังวันยื่นฟ้อง ก็ไม่เป็นเหตุให้ยกฟ้อง (คำพิพากษาฎีกาที่ 1564/2492) คดีนี้โจทก์บรรยายฟ้องระบุวันเวลาที่จำเลยออกเช็คมอบให้โจทก์ร่วมผิดพลาดอันเนื่องมาจากการพิมพ์ และผิดพลาดถึงขนาดที่เป็นการออกเช็คหลังวันที่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน ซึ่งเป็นไปไม่ได้แต่วันเวลาที่จำเลยออกเช็คไม่ใช่วันที่เกิดการกระทำความผิด จึงไม่เป็นเหตุให้ยกฟ้องเหตุผลที่สำคัญจึงน่าจะอยู่ที่วันที่ออกเช็คมอบให้โจทก์ร่วมมิใช่วันเวลาที่เกิดกระทำความผิดที่ต้องกล่าวมาในฟ้อง ยิ่งกว่าเหตุผลที่ว่าเป็นการผิดพลาดอันเกี่ยวกับวันเวลาที่เกิดการกระทำความผิดตามหลักเกณฑ์ที่ได้กล่าวไว้ในวรรคก่อน ไพโรจน์ วายุภาพ